Kredi Derecelendirmesi
Kredi Derecelendirmesi konusu, derecelendirme kavramını ve derecelendirme kuruluşlarına ilişkin SPK düzenlemesini (Seri: VIII, No: 51), kredi riski ölçümünü, finansal analizi, kredi derecelendirme sürecini ve Basel sermaye uzlaşısını kapsar. Yalnızca Kredi Derecelendirme lisansının sınavında yer alır.
Kredi Derecelendirmesi hangi lisanslarda çıkar?
Bu konu 1 lisansın sınavında yer alır. Bir sınav konusundan aldığın geçerli not, o konunun bulunduğu bütün lisanslarda kullanılır; bu yüzden ortak konular birden fazla lisansa aynı anda hazırlanmanı sağlar.
- Kredi Derecelendirme Lisansı (5 sınav konusundan biri)
Sınav formatı
Her sınav konusu ayrı bir oturumdur: 25 soru, 45 dakika. Sorular beş seçenekli çoktan seçmelidir ve yalnızca bir doğru cevap vardır. Her doğru 4 puandır ve yanlışlar doğruları götürmez. Konudan başarılı sayılmak için en az 50 almak, yani en az 13 doğru yapmak gerekir; lisansın bütün konularının ortalaması da en az 60 olmalıdır. Hesaplama gerektiren sorular için SPL sınavda finansal hesap makinesi verir; kendi hesap makineni getiremezsin. Ayrıntılar için geçme notu hesaplama sayfasına bakabilirsin.
Resmî konu başlıkları
SPL'nin ilan ettiği alt konu başlıkları şöyledir:
- Derecelendirme Kavramı ve Derecelendirme Faaliyetinin Genel Esasları
- Genel Esaslar
- Sermaye Piyasasında Derecelendirme Faaliyeti ve Derecelendirme Kuruluşlarına İlişkin Esaslar Tebliği Seri: VIII, No: 51
- Kredi Riski Ölçümü
- Finansal Analiz
- Kredi Derecelendirmesi
- Basel Sermaye Uzlaşısı ve Kredi Riski
Nasıl çalışılır?
- Düzenlemeyle başla: derecelendirme kuruluşlarının kuruluş şartları, komite yapısı ve şeffaflık yükümlülükleri sözel soruların kaynağıdır.
- Kredi riski ölçütlerini tanı: temerrüt olasılığı, temerrüt halinde kayıp ve risk tutarı ile model doğrulama kavramlarını bil.
- Finansal analizi yorumla birlikte çalış: oranların ve nakit akışının şirketin ödeme gücü hakkında ne söylediğini açıklayabilmelisin.
- Basel çerçevesini kronolojik öğren: Basel I'den III'e hangi risk türlerinin sermaye hesabına eklendiği sık sorulur.
Örnek sorular
Aşağıdaki sorular Finanskit soru bankasından alınmıştır; gerçek sınav soruları değildir. SPL sınav sorularını ve cevap anahtarlarını yayımlamaz. Önce kendin çöz, sonra cevaba bak.
1. Bir bankanın 4 milyon USD tutarında uzun pozisyonu vardır. Cari kur 30 TL/USD ve kurun günlük standart sapması %0.5 ise %95 güven düzeyinde 1 günlük kur riski RMD değeri yaklaşık ne kadardır? (z=1.65)
- A) 1.320.000 TL
- B) 600.000 TL
- C) 990.000 TL
- D) 1.980.000 TL
- E) 750.000 TL
Cevabı göster
Doğru cevap: C) 990.000 TL
Pozisyonun TL değeri (4.000.000 * 30 = 120.000.000 TL) ile volatilite (%0.5 * 1.65 = %0.825) çarpıldığında RMD değeri 990.000 TL olarak bulunur.
2. Finansal tablolarında kârını yüksek göstermek isteyen bir işletme, aşağıdaki yöntemlerden hangisine başvurur?
- A) Satış iskontolarını olması gerekenden daha yüksek gösterir.
- B) Alacak senetlerini bugünkü değerleriyle (reeskont ederek) gösterir.
- C) Dönem sonunda stok sayımını bilerek eksik yapar ve raporlar.
- D) Maddi duran varlıklar için normalden daha düşük amortisman oranı kullanır.
- E) Gelecek aylara ait giderleri cari dönemde peşinen gider yazar.
Cevabı göster
Doğru cevap: D) Maddi duran varlıklar için normalden daha düşük amortisman oranı kullanır.
Düşük amortisman ayırmak, giderleri azaltır ve bu da doğrudan doğruya şirketin dönem kârının yapay olarak yüksek görünmesini sağlar.
3. Bir kredi notlama modelinin validasyonunda, modelin tahmin ettiği temerrüt olasılıklarının (PD), gerçekte gözlemlenen temerrüt oranlarından ne kadar saptığını ölçen aşama hangisidir?
- A) Stres Testi
- B) Kalibrasyon
- C) Backtesting
- D) Gini Analizi
- E) Benchmarking
Cevabı göster
Doğru cevap: B) Kalibrasyon
Bu aşama, modelin ürettiği PD'lerin isabet derecesini, yani tahmin edilen ve gerçekleşen temerrüt oranları arasındaki farkı ölçerek modelin doğruluğunu sınar.
4. İleri Ölçüm Yaklaşımlarının (İÖY) en temel avantajı aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Uygulamasının en kolay ve en az maliyetli olması
- B) Tüm bankalar için standart ve karşılaştırılabilir sonuçlar üretmesi
- C) Bankanın kendine özgü operasyonel risk profilini yansıtması
- D) Geçmiş verilere ihtiyaç duymaması
- E) Sadece dış denetçi görüşlerine dayanması
Cevabı göster
Doğru cevap: C) Bankanın kendine özgü operasyonel risk profilini yansıtması
Bu yaklaşımlar, bankanın kendi içsel kayıp verilerini ve süreçlerini kullanarak daha riske duyarlı sermaye hesaplamalarına olanak tanır.
Aynı lisanslardaki diğer konular
Sık sorulan sorular
Kredi Derecelendirmesi sınavında kaç soru var?
25 soru vardır ve süre 45 dakikadır. Her doğru cevap 4 puandır; yanlış cevaplar doğruları götürmez.
Kredi Derecelendirmesi sınavından kaç doğru ile geçilir?
Konu barajı 100 üzerinden 50'dir, yani en az 13 doğru gerekir. Ayrıca lisansın bütün sınav konularının aritmetik ortalaması en az 60 olmalıdır.
Kredi Derecelendirmesi hangi lisansta çıkar?
Yalnızca Kredi Derecelendirme lisansının sınavında yer alır.
Finanskit ile hazırlan
Finanskit; SPK lisans sınavlarının konularına göre düzenlenmiş soru bankası, açıklamalı çözümler ve konu bazında ilerleme takibi sunan bir iOS uygulamasıdır. Hangi konuda güçlü, hangisinde eksik olduğunu görerek çalışmanı planlayabilirsin.
App Store'dan indirKaynak: Bu sayfadaki bilgiler SPL'nin (Sermaye Piyasası Lisanslama Sicil ve Eğitim Kuruluşu) Elektronik Lisanslama Sınavları Kılavuzu ve Sınav Konuları ve Alt Konu Başlıkları sayfasından derlenmiştir. Kurallar ve ücretler değişebilir; başvurmadan önce güncel bilgiyi SPL'den teyit edin. Son güncelleme: .