Ana sayfa › Lisanslar › Modüller › Takas, Saklama ve Operasyon (TSOP)

Takas, Saklama ve Operasyon İşlemleri

Takas, Saklama ve Operasyon İşlemleri (TSOP), bir işlemin gerçekleşmesinden sonra arka planda olanları kapsar: kaydileştirme ve Merkezi Kayıt Kuruluşu, merkezi takas ve merkezi karşı taraf hizmetleri, portföy saklama, Borsa İstanbul'da pay ve borçlanma araçlarının takası, türev araçlarda uzlaşma ve Takasbank teminat yönetimi. Düzey 1, Düzey 2 ve Düzey 3 lisanslarında yer alır.

25soru
45 dksüre
3lisansta ortak
13doğru ile konu barajı

Takas, Saklama ve Operasyon (TSOP) hangi lisanslarda çıkar?

Bu konu 3 lisansın sınavında yer alır. Bir sınav konusundan aldığın geçerli not, o konunun bulunduğu bütün lisanslarda kullanılır; bu yüzden ortak konular birden fazla lisansa aynı anda hazırlanmanı sağlar.

Sınav formatı

Her sınav konusu ayrı bir oturumdur: 25 soru, 45 dakika. Sorular beş seçenekli çoktan seçmelidir ve yalnızca bir doğru cevap vardır. Her doğru 4 puandır ve yanlışlar doğruları götürmez. Konudan başarılı sayılmak için en az 50 almak, yani en az 13 doğru yapmak gerekir; lisansın bütün konularının ortalaması da en az 60 olmalıdır. Ayrıntılar için geçme notu hesaplama sayfasına bakabilirsin.

Resmî konu başlıkları

SPL'nin ilan ettiği alt konu başlıkları şöyledir:

  1. Takas, Saklama ve Operasyon İşlemlerine İlişkin Temel Kavramlar
  2. Takas, Saklama ve Kaydileştirme Düzenlemeleri
    • Merkezi Kayıt Kuruluşunun Kuruluş, Faaliyet, Çalışma ve Denetim Esasları Hakkında Yönetmelik
    • Kaydileştirilen Sermaye Piyasası Araçlarına İlişkin Kayıtların Tutulmasının Usul ve Esasları Hakkında Tebliğ II-13.1
    • Merkezi Takas Kuruluşlarının Kuruluş ve Çalışma Esasları Hakkında Genel Yönetmelik (4, 5 ve 6’ncı Bölümler)
    • İstanbul Takas ve Saklama Bankası Anonim Şirketi Merkezi Takas Yönetmeliği
    • İstanbul Takas ve Saklama Bankası Anonim Şirketi Merkezi Karşı Taraf Yönetmeliği
    • Portföy Saklama Hizmetine ve Bu Hizmette Bulunacak Kuruluşlara İlişkin Esaslar Tebliği III-56.1
  3. Borsa İstanbul A.Ş.’de Payların Transfer, Takas ve Temerrüt İşlemleri
  4. Borsa İstanbul A.Ş.’de Borçlanma Araçlarının Transfer, Takas ve Temerrüt İşlemleri
  5. Türev Araçlarda Takas, Uzlaşma ve Fiziki Teslim
  6. Takasbank Teminat Yönetimi

Nasıl çalışılır?

Örnek sorular

Aşağıdaki sorular Finanskit soru bankasından alınmıştır; gerçek sınav soruları değildir. SPL sınav sorularını ve cevap anahtarlarını yayımlamaz. Önce kendin çöz, sonra cevaba bak.

1. Mevcut pozisyonların piyasa fiyatları ile yeniden değerlenmesi sonucunda ortaya çıkan farklar nedeniyle ihtiyaç duyulan teminat aşağıdakilerden hangisidir?

  • A) Başlangıç teminatı
  • B) Değişim teminatı
  • C) Garanti fonu
  • D) Sermaye yeterliliği
  • E) İşlem teminatı
Cevabı göster

Doğru cevap: B) Değişim teminatı
Bu teminat, pozisyonların güncel piyasa fiyatlarıyla değerlenmesi sonucu ortaya çıkan farklar için talep edilir.

2. Teminat değerleme katsayısı aşağıdaki hangi risk primlerini içermelidir?

  • A) Piyasa, kredi, likidite
  • B) Operasyonel, sistemik, itibar
  • C) Kur, faiz, operasyonel
  • D) Model, yasal, itibar
  • E) Karşı taraf, operasyonel, vergi
Cevabı göster

Doğru cevap: A) Piyasa, kredi, likidite
Takas kurumları tarafından teminat olarak kabul edilen varlıkların değerleme katsayıları (kırpma oranları); ilgili varlığın maruz kaldığı piyasa, kredi ve likidite risklerini bütünsel olarak yansıtacak şekilde belirlenir.

3. Üye bazında anlık takas pozisyonlarının oluşturulması ve seans sonuna kadar sürekli güncellenmesi takas sürecinin hangi aşamasında gerçekleşir?

  • A) T+1 Günü sözleşme düzeltme işlemlerinde
  • B) T+2 Günü havuz hesaplarına aktarım sırasında
  • C) T (Borsa İşlem Günü) işlemler devam ettiği sürece
  • D) T+3 Günü re'sen borç kapatma sırasında
  • E) Her ayın ilk iş günü yapılan güncelleme anında
Cevabı göster

Doğru cevap: C) T (Borsa İşlem Günü) işlemler devam ettiği sürece
Üyelerce gerçekleştirilen alım satım işlemlerine göre anlık takas pozisyonları T günü işlemler devam ettiği sürece seans sonuna kadar sürekli güncellenir.

4. Takasbank'ın diğer bir MKT'nin üyesi olması ya da diğer bir MKT'nin Takasbank'ın üyesi olarak faaliyet göstermesini içeren bağlantı türü aşağıdakilerden hangisidir?

  • A) Karşılıklı teminat değişimine dayanan bağlantı türü
  • B) Üyelik ilişkisine dayalı olan katılımcı türü bağlantı
  • C) Yalnızca veri aktarımını kapsayan teknik bağlantı türü
  • D) Geçici süreyle kurulan deneme amaçlı bağlantı türü
  • E) Garanti fonlarının birleştirilmesine dayalı bağlantı
Cevabı göster

Doğru cevap: B) Üyelik ilişkisine dayalı olan katılımcı türü bağlantı
Katılımcı bağlantı, bir kuruluşun diğerinin üyesi olarak faaliyet göstermesini içeren bir bağlantı biçimi olarak tanımlanmaktadır.

Aynı lisanslardaki diğer konular

Sık sorulan sorular

Takas, Saklama ve Operasyon (TSOP) sınavında kaç soru var?

25 soru vardır ve süre 45 dakikadır. Her doğru cevap 4 puandır; yanlış cevaplar doğruları götürmez.

Takas, Saklama ve Operasyon (TSOP) sınavından kaç doğru ile geçilir?

Konu barajı 100 üzerinden 50'dir, yani en az 13 doğru gerekir. Ayrıca lisansın bütün sınav konularının aritmetik ortalaması en az 60 olmalıdır.

TSOP hangi lisanslarda çıkar?

Takas, Saklama ve Operasyon İşlemleri; Düzey 1, Düzey 2 ve Düzey 3 lisanslarının sınavlarında yer alır. Türev Araçlar lisansında sorulmaz.

Finanskit ile hazırlan

Finanskit; SPK lisans sınavlarının konularına göre düzenlenmiş soru bankası, açıklamalı çözümler ve konu bazında ilerleme takibi sunan bir iOS uygulamasıdır. Hangi konuda güçlü, hangisinde eksik olduğunu görerek çalışmanı planlayabilirsin.

App Store'dan indir

Kaynak: Bu sayfadaki bilgiler SPL'nin (Sermaye Piyasası Lisanslama Sicil ve Eğitim Kuruluşu) Elektronik Lisanslama Sınavları Kılavuzu ve Sınav Konuları ve Alt Konu Başlıkları sayfasından derlenmiştir. Kurallar ve ücretler değişebilir; başvurmadan önce güncel bilgiyi SPL'den teyit edin. Son güncelleme: .